Mae tegwch, amrywiaeth. cynhwysiant a gwrth-hiliaeth yn bwysig tu hwnt i ni yn CGGC ac mae ein grŵp Hyrwyddwyr Cydraddoldeb, Amrywiaeth a Chynhwysiant (EDI) o blith ein staff wedi bod yn cyfarfod ers 2019 i sicrhau bod hyn yn cael y sylw pennaf ym mhopeth a wnawn.

Yn ystod yr amser hwn, rydym wedi gwneud cynnydd sylweddol i ddiogelu pobl rhag gwahaniaethu, cyflwyno arferion positif a rhoi’r hyder i’n staff ddweud eu dweud pan fyddant yn gweld rhywbeth o’i le. Rydym wedi llofnodi Addewid Dim Hiliaeth Cymru, gan ymrwymo i drechu hiliaeth lle bynnag y byddwn ni’n ei gweld.

Rydym yn sylweddoli nad yw’r gwaith hwn byth yn dod i ben a bod bob amser lle i wella, ond mae angen i ni fynd ymhellach. Yn ystod y blynyddoedd diwethaf, rydym wedi gweld nifer o achosion torcalonnus ledled y DU, sy’n dangos bod hiliaeth yn dal i fodoli yn ein cymdeithas ac o fewn y sector gwirfoddol. Mae hyn yn ein gwylltio!

GWNEUD MWY O YMDRECH

Fel mudiad, mae CGGC yn mynd gam ymhellach i fod yn erbyn hiliaeth yn unig. Rydym yn cymryd camau fel y gallwn ddweud heb air o gelwydd, ‘d’oes dim lle i hiliaeth yn ein sector nac yn ein cymdeithas ehangach, ac rydyn ni’n gwneud rhywbeth amdano’.

Nawr yw’r amser i wneud safiad a chanolbwyntio ar weithrediadau yn hytrach na geiriau.

Wrth symud ymlaen, byddwn yn canolbwyntio ar ymgymryd â rôl weithredol mewn gwrth-hiliaeth.

Cyn nawr, rydym wedi disgrifio’r gwaith hwn fel cydraddoldeb, amrywiaeth a chynhwysiant. Nawr, rydym yn defnyddio’r term tegwch, amrywiaeth, cynhwysiant a gwrth-hiliaeth i adlewyrchu’r ffaith y gallai cyflawni canlyniadau teg ofyn am ddulliau gweithredu gwahanol, ac i roi’r union enw i’r gweithredu sydd ei angen, nid dim ond y bwriad.

EIN DATGANIAD GWRTH-HILIAETH

Yn CGGC, rydym yn credu o waelod calon nad yw hiliaeth yn dderbyniol o fewn y sector gwirfoddol na’r gymdeithas ehangach. Ni wnawn ni orffwys tan fod hiliaeth yn rhywbeth sy’n perthyn i’r oes a fu.

Rydym yn benderfynol o ddod yn fudiad gwrth-hiliol ac yn annog ein partneriaid i wneud yr un fath. Nid yw’n ddigon i ladd ar hiliaeth; rhaid i ni fynd ati’n weithredol i ddod yn wrth-hiliol.

EIN RHOI NI AR Y LLWYBR CYWIR

Mae angen i ni gymryd nifer o gamau. I ddechrau, mae angen i ni ddeall beth mae gwrth-hiliaeth yn ei olygu i ni, a beth mae’n ei olygu i’r sector gwirfoddol yng Nghymru a’r cymunedau rydym yn eu gwasanaethu. Bydd hefyd angen i ni edrych tuag at i mewn ar ein diwylliant yn CGGC, ein polisïau a’n pobl.

Y tu hwnt i’r camau cyntaf hyn, rhaid i ni sicrhau ein bod yn cadw’r momentwm i fynd, gan fanteisio ar bob cyfle i ddysgu a gweithredu. Gallwch gael rhagor o wybodaeth am wrth-hiliaeth yma: *12 nodwedd o fudiad gwrth-hiliol.

Rydym yn benderfynol o fod yn deg a chyfartal ac i fynd ati’n rhagweithiol i herio anghyfiawnder hiliol y tu mewn a’r tu allan i’n mudiad. Mae angen i ni addysgu ein hunain, mae angen i ni wrando ar y rheini sydd wedi’u heffeithio, ac mae angen i ni ffurfio partneriaethau â’r rheini a all ein helpu ni i gael hyn yn gywir. Ac mae angen i ni ddechrau nawr.

EIN HYMRWYMIADAU

Mae CGGC yn ymrwymo i’r gweithrediadau canlynol a yrrir gan werthoedd:

• Arweinyddiaeth – Byddwn yn mynd ati’n ddiedifar i fabwysiadu ymagwedd wrth-hiliol yn ein harferion a’n llywodraethiant. Yn aml, caiff pobl sy’n profi hiliaeth eu heithrio o gyfleoedd cyflogaeth. Byddwn yn gwella’r mynediad i gyfleoedd i ymuno â’n tîm – ar bob lefel o’r mudiad. Byddwn yn amrywio ein bwrdd ymddiriedolwyr, ein huwch-dîm a’n tîm staff ehangach. Rydym yn ymrwymo’n llwyr i gyflawni a chefnogi’r Cynllun Gweithredu Cymru Wrth-hiliol. Byddwn yn cysylltu â phartneriaid y DU i gefnogi *Home Truths 2 a phennu beth mae hyn yn ei olygu i Gymru. Byddwn yn ymdrechu i arddangos rhagoriaeth mewn gwrth-hiliaeth.
• Dewrder – Byddwn yn edrych o ddifrif ar ein hunain. Byddwn yn uwchsgilio’r holl staff, arweinwyr ac aelodau bwrdd ac yn creu gofod ar gyfer sgyrsiau dewr. Er enghraifft, drwy weithio drwy bedair lefel y *Model Aeddfedrwydd mewn Tegwch Hiliol gan Shereen Daniels. Bydd hyn yn ein helpu i bennu i ba raddau rydym yn wrth-hiliol mewn gwirionedd a beth sydd angen i ni ei wneud nesaf.
• Brwdfrydedd – Fyddwn ni byth yn stopio! Mae angen i wrth-hiliaeth fodoli yn ein diwylliant. Gyda chymorth ein Hyrwyddwyr Tegwch, Amrywiaeth, Cynhwysiant a Gwrth-hiliaeth, byddwn yn defnyddio ein llais a’n platfformau i godi lleisiau’r rheini sydd wedi profi rhwystrau diwylliannol a hiliol wrth geisio cael gafael ar wasanaethau. Mae ein brwdfrydedd yn ddiysgog.
• Uniondeb – Byddwn yn mynd i’r afael â hiliaeth yn ein gweithle ac wrth weithio gyda phartneriaid. Rydym yn datblygu ein llwybr gwrth-wahaniaethu ac yn cryfhau sut y mae pryderon yn cael eu codi ac yn cael sylw. Rydym wedi adolygu ein polisïau a byddwn yn parhau i’w diweddaru er mwyn cefnogi ein hymrwymiadau gwrth-hiliaeth. Rydym wedi cwblhau ein hadroddiad ar fwlch cyflog ethnigrwydd a byddwn yn ei gyhoeddi’n flynyddol ar ein gwefan i gefnogi tryloywder ac atebolrwydd. Byddwn yn casglu a dadansoddi data gwerthfawr ac yn cael ein harwain gan leisiau’r rheini â phrofiad bywyd o hiliaeth. Ni fyddwn yn cael pethau’n iawn bob amser, ond byddwn yn agored am ein camgymeriadau ac yn dysgu oddi wrthynt er mwyn symud ymlaen gyda’n gilydd.
• Tegwch – Byddwn yn cysylltu â chymunedau ledled Cymru nad ydynt yn gwybod am CGGC neu sy’n ei weld fel mudiad gwyn. Byddwn yn sicrhau bod lleisiau lleiafrifol du, brown a gwyn yn cael eu clywed gan CGGC a thu hwnt. Byddwn yn codi lleisiau mudiadau gwrth-hiliol eraill. Hwn fydd ein cwmpawd i yrru newid.

‘Mae hiliaeth yn newid yn gyson. Os na wnawn ni ei difa, bydd yn parhau drwy’r cenedlaethau. Mae’n dod yn etifeddiaeth wrthnysig sy’n mynegi ei hun mewn mwtaniadau gwahanol, ac mae hynny’n difetha bywydau cenedlaethau’r dyfodol mewn ffyrdd gwahanol ….  Flynyddoedd maith yn ôl, roedd hiliaeth yn amlwg iawn, gyda phobl yn dweud yn blwmp ac yn blaen wrth lawer o bobl ethnig leiafrifol nad oeddent eu heisiau. Heddiw, mae hiliaeth wedi mwtadu i fod yn ymddygiadau cynnil bob dydd, ond nid ydynt fymryn llai niweidiol yn eu heffeithiau. Rydym eisiau difa hiliaeth a chredwn mai mabwysiadu ymagwedd wrth-hiliol yw’r allwedd i hyn.’

 Yr Athro Emmanuel Ogbonna
Cyd-gadeirydd, Cynllun Gweithredu Cymru Wrth-hiliol Llywodraeth Cymru

 

*Saesneg yn unig